Kamienie żółciowe – cichy efekt diet niskokalorycznych i niskotłuszczowych
Przeprowadzono serię prostych, ale bardzo wymownych badań, w których oceniano USG pęcherzyka żółciowego u osób bez kamieni na starcie, a następnie po rozpoczęciu diet o obniżonej kaloryczności, niskotłuszczowych lub jednocześnie niskokalorycznych i niskotłuszczowych.
W badaniach ultrasonograficznych uczestniczyły osoby:
-w różnym wieku
-o różnym stosunku kobiet do mężczyzn
-na dietach o różnym stopniu restrykcyjności
Jedna cecha była wspólna:
u 55–62% osób stosujących takie diety rozwinęły się kamienie żółciowe, a wiele z nich musiało finalnie przejść operację usunięcia pęcherzyka żółciowego.
Co z tego wynika?
Krótko mówiąc:
zmniejszenie ilości kalorii,
ograniczenie tłuszczu,
a najgorzej – redukcja jednocześnie kalorii i tłuszczu może prowadzić do powstania kamieni żółciowych już w ciągu kilku tygodni.
Dlaczego tak się dzieje?
Gdy spożywamy tłuszcz:
wydzielany jest hormon cholecystokinina (CCK)
CCK pobudza pęcherzyk żółciowy do skurczu i wydzielania żółci
żółć trawi tłuszcz i zapobiega jej zastojowi
Gdy nie jemy tłuszczu lub drastycznie tniemy kalorie:
pęcherzyk żółciowy przestaje pracować
żółć zalega i krystalizuje się
powstają kamienie żółciowe
A co jeśli ograniczasz kalorie i tłuszcz, ale jesz „zdrowe ziarna”?
Tu pojawia się kolejny problem ![]()
Aglutynina z kiełków pszenicy (WGA):
-uszkadza barierę jelitową
-blokuje działanie hormonu CCK
-hamuje skurcz pęcherzyka żółciowego
Efekt?
Ten sam mechanizm zastojowy, co przy diecie niskotłuszczowej.
Jeśli więc tniesz kalorie, tłuszcz i jednocześnie jesz zboża, ryzyko kamieni żółciowych dodatkowo rośnie.
Wniosek jest prosty:
pęcherzyk żółciowy choruje nie od tłuszczu
kamienie nie biorą się „same z siebie”
największymi czynnikami ryzyka są:
chronicznie niski tłuszcz w diecie
restrykcje kaloryczne
insulinooporność
zboża blokujące CCK
Badania naukowe:
Stokes CS et al., Rapid weight loss and gallstone formation, Gut
Everhart JE et al., Dietary fat and gallbladder motility, Am J Clin Nutr
Festi D et al., Low-fat diets and gallstone risk, Hepatology
Liddle RA et al., Cholecystokinin and gallbladder contraction, Gastroenterology
Fasano A., Wheat agglutinin and intestinal permeability, Frontiers in Human Neuroscience
Pęcherzyk żółciowy potrzebuje tłuszczu, by być zdrowy.
Dieta „lekka” nie zawsze znaczy „bezpieczna”.

